Soru
\nGe\u00e7enlerde bir yerde kahvenin kansere iyi geldi\u011fini okudum. Daha \u00f6nce de kanser riskini art\u0131rd\u0131\u011f\u0131n\u0131 okumu\u015ftum. Buna benzer \u00e7eli\u015fkili haberlerle kafam\u0131z iyice kar\u0131\u015fm\u0131\u015f durumda. Bunun sebebi nedir?<\/p>\n
Yan\u0131t
\nG\u00fcn\u00fcm\u00fczde ileti\u015fim olanaklar\u0131n\u0131n artmas\u0131 ve internetin yayg\u0131n olarak kullan\u0131lmas\u0131yla di\u011fer alanlarda oldu\u011fu gibi sa\u011fl\u0131k alan\u0131nda, \u00f6zellikle kanser konusunda da yap\u0131lan ara\u015ft\u0131rmalara ula\u015fmak kolay hale gelmi\u015ftir. Bu durum bir y\u00f6n\u00fcyle iyi olmu\u015fken, bir di\u011fer a\u00e7\u0131dan k\u00f6t\u00fc olmu\u015ftur. \u0130yi olmu\u015ftur; \u00e7\u00fcnk\u00fc daha \u00e7ok bilgiye ula\u015fma olana\u011f\u0131 do\u011fmu\u015ftur. K\u00f6t\u00fc olmu\u015ftur; \u00e7\u00fcnk\u00fc haberlerin bir k\u0131sm\u0131 ya tamamen yanl\u0131\u015ft\u0131r, ya da yorumlama hatas\u0131 ve bilginin yaln\u0131zca belli bir y\u00f6n\u00fcn\u00fc \u00f6ne \u00e7\u0131karmas\u0131ndan dolay\u0131 eksik ve \u00e7arp\u0131kt\u0131r. Tabii sizin de yukar\u0131da verdi\u011finiz \u00f6rnekte oldu\u011fu gibi bazen de bilim adamlar\u0131n\u0131n do\u011fru sonu\u00e7lara ula\u015fmas\u0131 o kadar kolay olmamaktad\u0131r. Sizlerin gazetelerde okuyup, televizyonda izledi\u011finiz hastal\u0131ktan korunma ve tedaviyle ilgili bir\u00e7ok haber uzun ara\u015ft\u0131rmalar sonucu ortaya konulan bilgilere dayanmaktad\u0131r. Ancak ara\u015ft\u0131rmalar hep ayn\u0131 sonu\u00e7lar\u0131 vermemektedir. Bu farkl\u0131l\u0131klar\u0131n olmas\u0131, her zaman ara\u015ft\u0131rmay\u0131 yapan bilim adamlar\u0131n\u0131n hatal\u0131 oldu\u011funu g\u00f6stermez. Bazen olay\u0131n do\u011fas\u0131 gere\u011fi farkl\u0131 sonu\u00e7lar \u00e7\u0131kabilir. Diyelim bir bitki ya da meyvenin uzun vadede kansere kar\u015f\u0131 koruyucu olup olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 ara\u015ft\u0131racaks\u0131n\u0131z. B\u00f6yle bir ara\u015ft\u0131rmay\u0131 yapmak he zaman kolay de\u011fildir. Gruplar\u0131 birbiriyle kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131r\u0131rken kansere etki eden di\u011fer fakt\u00f6rleri izole etmeniz gerekir. \u0130zlem s\u00fcresi \u00e7ok uzun bir zaman\u0131 gerektirebilir. Zaman ilerledik\u00e7e gruplar aras\u0131ndaki sonu\u00e7larla ilgili farkl\u0131l\u0131klar azalabilir ya da artabilir. Bu nedenle kulaktan duyma bilgilere dayanan \u2018kanseri yenmek i\u00e7in her g\u00fcn falan meyveden \u015fu kadar, filan sebzeden bu kadar yemek gerekir, do\u011fal olan iyidir, kanserden korunmak i\u00e7in vitamin kullanmak gerekir\u2019 gibi pop\u00fclist ve kli\u015fe s\u00f6zlere itibar etmemek gerekir. Do\u011fal olan her \u015fey sa\u011fl\u0131kl\u0131 olsayd\u0131 ha\u015fha\u015f ve t\u00fct\u00fcn gibi bitkiler de yararl\u0131 olurdu. Bug\u00fcn d\u0131\u015far\u0131dan al\u0131nan vitamin tabletleriyle g\u0131dalardan al\u0131nan vitaminlerin farkl\u0131 sonu\u00e7lar\u0131 oldu\u011funu, hatta bazen tabletlerin zararl\u0131 bile olabildi\u011fini biliyoruz. Meyve ve sebze t\u00fcketimi tedavi edici de\u011fil, ama baz\u0131 kanserlerde koruyucu olabilir, o da farkl\u0131 t\u00fcrleri dengeli t\u00fcketmeyi bir ya\u015fam bi\u00e7imi haline getirmek ko\u015fuluyla.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Soru Ge\u00e7enlerde bir yerde kahvenin kansere iyi geldi\u011fini okudum. Daha \u00f6nce de kanser riskini art\u0131rd\u0131\u011f\u0131n\u0131 okumu\u015ftum. Buna benzer \u00e7eli\u015fkili haberlerle kafam\u0131z iyice kar\u0131\u015fm\u0131\u015f durumda. Bunun sebebi nedir? Yan\u0131t G\u00fcn\u00fcm\u00fczde ileti\u015fim olanaklar\u0131n\u0131n artmas\u0131 ve internetin yayg\u0131n olarak kullan\u0131lmas\u0131yla di\u011fer alanlarda oldu\u011fu gibi sa\u011fl\u0131k alan\u0131nda, \u00f6zellikle kanser konusunda da yap\u0131lan ara\u015ft\u0131rmalara ula\u015fmak \u2026<\/p>\n