Bir s\u00fcre \u00f6nce Rusya\u2019da ormanda bir \u00e7ocuk bulundu. Konu\u015famad\u0131\u011f\u0131, kurt gibi sesler \u00e7\u0131kard\u0131\u011f\u0131 g\u00f6zlendi. Kurda benziyor, \u00e7evresine sald\u0131r\u0131yordu. T\u0131rnaklar\u0131 uzay\u0131p k\u0131vr\u0131m yapm\u0131\u015f, kurdun pen\u00e7esine benzer bir hal alm\u0131\u015ft\u0131. <\/p>\n
Bu bulgu, ge\u00e7mi\u015fteki tek olay de\u011fildir. Tarihte buna benzer olgulara rastlanm\u0131\u015ft\u0131. Bu \u00e7ocuklar\u0131n, istenmedikleri i\u00e7in do\u011fduktan hemen sonra ormana b\u0131rak\u0131ld\u0131klar\u0131, vah\u015fi ortamda insanlarla temas\u0131 olmadan ya\u015fad\u0131klar\u0131 belirlenmi\u015fti. Do\u011fada beslenerek b\u00fcy\u00fcm\u00fc\u015fler, ormandaki hayvanlardan \u00f6zellikle kurtlardan yard\u0131m alm\u0131\u015flard\u0131. B\u00f6yle bir ortamda hayatta kalmak o denli kolay de\u011fildir. Bu \u00e7ocuklar ya\u015famay\u0131 ba\u015farabilmi\u015fler, ama bunun bedeli \u00e7ok a\u011f\u0131r olmu\u015ftu: \u0130nsanl\u0131klar\u0131n\u0131 kaybetmi\u015f yarat\u0131klar olup \u00e7\u0131km\u0131\u015flard\u0131.<\/p>\n
Kurt \u00e7ocuklar deneyiminden ne sonu\u00e7lar \u00e7\u0131karabiliriz? Bu olgular \u00e7ok farkl\u0131 y\u00f6nlerden incelenebilir. Benim burada vurgulamak istedi\u011fim, insanlar\u0131n d\u00fc\u015f\u00fcnce, duygulan\u0131m ve ya\u015fam bi\u00e7imlerinin olu\u015fumunda i\u00e7ine do\u011fduklar\u0131 ortam\u0131n belirleyici oldu\u011fu ger\u00e7e\u011fidir. Kurt \u00e7ocuk, ki\u015fili\u011fimizin olu\u015fumunda, ya\u015fad\u0131\u011f\u0131m\u0131z grup ve en yak\u0131n \u00e7evremizin ne denli \u00f6nemli oldu\u011funun u\u00e7 \u00f6rne\u011fidir. \u00c7arp\u0131c\u0131 sonu\u00e7lar\u0131 nedeniyle kolay anla\u015f\u0131lan ve ikna edici bir g\u00f6zlemdir. Asl\u0131nda hepimiz i\u00e7ine do\u011fdu\u011fumuz toplumun, grubun ve ailenin \u00fcr\u00fcn\u00fc de\u011fil miyiz? \u00d6rne\u011fin bizi bir Amerikal\u0131\u2019dan, bir Japon\u2019dan ya da bir K\u00fcbal\u0131\u2019dan ay\u0131ran en \u00f6nemli fakt\u00f6r oral\u0131 bir anne babadan do\u011fmay\u0131p oralarda yeti\u015fip b\u00fcy\u00fcmemi\u015f olmam\u0131z de\u011fil midir? \u0130nsan s\u00f6zc\u00fc\u011f\u00fcn\u00fcn k\u00f6ken ald\u0131\u011f\u0131 kavramlardan biri oldu\u011fu kabul edilen \u2018\u00fcnsiyet\u2019 al\u0131\u015fkanl\u0131k anlam\u0131na gelmektedir. \u0130nsan ruhunun \u00e7ok potansiyelli yap\u0131s\u0131n\u0131n, uyaranlar\u0131n etkisiyle bi\u00e7imlenip al\u0131\u015fkanl\u0131klar olu\u015fturmas\u0131 insan\u0131 en iyi tan\u0131mlayan \u00f6zelliklerden biri olsa gerek. <\/p>\n
Beynimizi bir bilgisayar\u0131n \u2018hard\u2019 diskine benzetecek olursak, bu yap\u0131n\u0131n insan t\u00fcr\u00fcn\u00fcn genetik \u00f6zellikleri ve kapasitesi \u00f6l\u00e7\u00fcs\u00fcnde belirlendi\u011fini s\u00f6yleyebiliriz. S\u0131n\u0131rlar\u0131 bellidir. \u2018Hard\u2019 diskin \u00fcrettikleri, i\u00e7indeki yaz\u0131l\u0131mlar\u0131n ne oldu\u011funa ba\u011fl\u0131d\u0131r. Bu yaz\u0131l\u0131m\u0131 sa\u011flayan da ki\u015finin en yak\u0131n\u0131nda onu en \u00e7ok etkileyen uyaranlard\u0131r. Yani anne babad\u0131r, ailedir, okuldur. Peki onlar\u0131 ne belirlemi\u015ftir? \u0130\u00e7inde ya\u015fad\u0131klar\u0131 zaman dilimindeki toplumsal ya\u015fam bi\u00e7imi, ulusal yap\u0131 ve d\u00fcnya uygarl\u0131\u011f\u0131n\u0131n i\u00e7inde bulundu\u011fu durum.<\/p>\n
Japonya\u2019da uygulanan uzun s\u00fcreli bir programda \u00e7ocuklar k\u00fc\u00e7\u00fck ya\u015ftan itibaren klasik m\u00fczik e\u011fitimine al\u0131nm\u0131\u015flar. Baz\u0131 \u00e7ocuklar virt\u00fc\u00f6z olma noktas\u0131na kadar gelmi\u015fler ama \u00e7ocuklar\u0131n hemen hepsi k\u00fc\u00e7\u00fck ya\u015fta \u00e7ok ba\u015far\u0131l\u0131 birer m\u00fczisyen olmu\u015flar. Yani sonu\u00e7ta insan\u0131 kurt \u00e7ocuk da yapabilirsiniz, \u00e7ocuk ya\u015fta m\u00fczisyen de. <\/p>\n
Ki\u015filer aras\u0131ndaki genetik farkl\u0131l\u0131klar\u0131 yads\u0131yor de\u011filim. \u00d6rne\u011fin kimi resimde yeteneklidir, kimi matematikte. Kimi iyi hatiptir, kimisi daha iyi bir dinleyici olabilir. Farkl\u0131l\u0131klar bize \u00e7ok ya\u015famsal ve belirleyici g\u00f6r\u00fcnebilir. Ancak bunlar b\u00fcy\u00fck resmin yan\u0131nda, insan t\u00fcr\u00fcn\u00fc tan\u0131mlayan ve ay\u0131ran \u00f6zellikler yan\u0131nda t\u00e2li unsurlard\u0131r. \u0130deal bir sistem ve \u00f6zg\u00fcr bir ortamda sab\u0131rla \u00e7al\u0131\u015farak her \u00e7ocu\u011fa ula\u015f\u0131labilecek do\u011fru bir e\u011fitim ve yakla\u015f\u0131m bi\u00e7imi olabilece\u011fini d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorum.
\nSa\u011fl\u0131kl\u0131 bireylerin yeti\u015fmesi karma\u015f\u0131k ve \u00e7ok fakt\u00f6rl\u00fc bir s\u00fcre\u00e7 olmakla birlikte, ruhsal y\u00f6nden mutsuz nesillerin olu\u015fumunda insan odakl\u0131 olmayan g\u00fcn\u00fcm\u00fcz kapitalist d\u00fcnya d\u00fczeninin b\u00fcy\u00fck rol\u00fc oldu\u011funu s\u00f6yleyebiliriz. \u00dcstelik ekonomik ili\u015fkilerin globalle\u015fmesi, ileti\u015fim ve ula\u015f\u0131m olanaklar\u0131n\u0131n artmas\u0131, benzer propaganda ve uyaranlara maruz kalma, \u00fclkeler aras\u0131nda d\u00fc\u015f\u00fcnce ve jargonlar\u0131 ayn\u0131 olan bu t\u00fcrden insanlar\u0131n say\u0131s\u0131n\u0131 daha da art\u0131rm\u0131\u015ft\u0131r. Kapitalist sistem, kazan\u00e7 ve t\u00fcketimi irrasyonel bir bi\u00e7imde ya\u015fam\u0131n merkezine yerle\u015ftirdi\u011finden a\u015f\u0131r\u0131 t\u00fcketim \u00f6zlemleri olan, rekabet\u00e7i, haris insanlar ortaya \u00e7\u0131km\u0131\u015ft\u0131r. Kapitalist ili\u015fkilerdeki insan do\u011fas\u0131na ayk\u0131r\u0131 y\u00f6nler, ki\u015filerin kendilerine yabanc\u0131la\u015fmas\u0131na neden olarak belki kurt adamlar yaratmam\u0131\u015f ama sa\u011fl\u0131ks\u0131z bireylerin olu\u015fumuna yol a\u00e7m\u0131\u015ft\u0131r. <\/p>\n
T\u00fcm veriler insan\u0131m\u0131z\u0131n bi\u00e7imleni\u015fi i\u00e7in daha iyi bir fiziksel ve do\u011fal ortam ile sa\u011fl\u0131kl\u0131 ekonomi ve toplum ya\u015fam\u0131n\u0131n ne denli gerekli oldu\u011funu g\u00f6stermektedir. Bu, yaln\u0131zca \u00fclkemizin \u00fcstesinden gelebilece\u011fi bir sorun da de\u011fildir. K\u00fc\u00e7\u00fclen d\u00fcnyada t\u00fcm siyasal gruplar\u0131n, sivil toplum \u00f6rg\u00fctlerinin, bilim adamlar\u0131n\u0131n, d\u00fc\u015f\u00fcnen beyinlerin kafa yormas\u0131 gereken global bir sorundur.
\nKi\u015fisel geli\u015fim programlar\u0131, ya\u015fam ko\u00e7lu\u011fu, duygusal zekan\u0131n geli\u015ftirilmesi gibi insan\u0131 mutlu etmek i\u00e7in sunulan giri\u015fimler, toplumsal d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm\u00fcn gereklili\u011fini g\u00f6z ard\u0131 ederek \u00e7arp\u0131k sistemin s\u00fcr\u00fcp gitmesine katk\u0131da bulunan bireye d\u00f6n\u00fck palyatif yakla\u015f\u0131mlard\u0131r. Hatta daha ileri giderek \u015funu bile s\u00f6yleyebiliriz: G\u00fcn\u00fcm\u00fcz kapitalist ili\u015fkiler yuma\u011f\u0131 i\u00e7inde kendine yabanc\u0131la\u015farak hastalanm\u0131\u015f insanlara uygulanan psikiyatrik tedavilerin en az\u0131ndan baz\u0131lar\u0131, toplumsal ortam\u0131n yaralar\u0131na dokunmad\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in ge\u00e7ici semptomatik iyile\u015ftirmeler olman\u0131n \u00f6tesine ge\u00e7emez.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Bir s\u00fcre \u00f6nce Rusya\u2019da ormanda bir \u00e7ocuk bulundu. Konu\u015famad\u0131\u011f\u0131, kurt gibi sesler \u00e7\u0131kard\u0131\u011f\u0131 g\u00f6zlendi. Kurda benziyor, \u00e7evresine sald\u0131r\u0131yordu. T\u0131rnaklar\u0131 uzay\u0131p k\u0131vr\u0131m yapm\u0131\u015f, kurdun pen\u00e7esine benzer bir hal alm\u0131\u015ft\u0131. Bu bulgu, ge\u00e7mi\u015fteki tek olay de\u011fildir. Tarihte buna benzer olgulara rastlanm\u0131\u015ft\u0131. Bu \u00e7ocuklar\u0131n, istenmedikleri i\u00e7in do\u011fduktan hemen sonra ormana b\u0131rak\u0131ld\u0131klar\u0131, vah\u015fi ortamda \u2026<\/p>\n